Min Morfar – Op zoek naar de oorsprong

Tijdens hun optreden op Winterfolk 1999 bleek dat de meisjes van Laïs op zoek waren naar de Nederlandse vertaling van “Min Morfar”. Nadat manager Bieke Purnelle de Zweedse tekst doormailde, werden de verbeteringen aan de Zweedse tekst en de Nederlandse vertalingen doorgestuurd naar Laïs. De meisjes waren in hun nopjes: “Bedankje van Laïs voor de vertaling van ‘Min Morfar’. Heel leuke attentie, doe zo voort!!!!”
Ann Vanbiervliet ging in Zweden nog op zoek naar de oorsprong en de betekenis van “Min Morfar”. Zij schreef haar belevenissen neer in een uitgebreid verslag.

16 maart 1999 – Terug uit het besneeuwde en ietwat koude Zweden bracht Ann Vanbiervliet verslag uit over de zoektocht naar de betekenis van het oude Zweeds liedje “Min Morfar”.

Hallo. Ik wil jou en de andere Laïs-fans natuurlijk graag mijn bevindingen in verband met de zoektocht naar de betekenis van het oude Zweeds liedje, “Min Morfar” meedelen.
Ik kan echt zeggen dat ik mijn tijd in Zweden zeer nuttig gebruikt heb, om op het spoor van dit liedje te komen.

In het begin vatte ik de hele zoektocht nog zeer licht op en vroeg ik een reeds geruime tijd in Zweden levende Belgische vriendin of ze dit liedje kende. Toen ik negatief op het request kreeg, rook ik natuurlijk nog geen onraad. De tweede avond probeerde ik mijn geluk met een aantal jonge Zweedse vrienden. Spijtig genoeg en tot mijn grote verbazing hadden zij ook nog nooit van deze tekst gehoord.

Niet getreurd, op de een of andere manier wou en zou ik erachter komen. Mijn Belgische vriendin was er ondertussen zonder noemenswaardige moeilijkheden in geslaagd de tekst te vertalen. Ik stelde mij met het resultaat echter helemaal niet tevreden. Het valt de eerste de beste lezer op dat deze tekst helemaal niet samenhangend is. Achter de oorzaak daarvan wou en zou ik komen.

Nieuwsgierig als ik was trok ik naar de boekhandel van het “Sverige Huset”. Ik kan je verzekeren dat ze daar over honderden boeken met volksliedjes beschikken, maar “Min Morfar” was onbekend.

Eerlijk gezegd was ik toen toch even uit het lood geslagen. Waar vind je in ’s hemelsnaam een liedje, dat blijkbaar bij alle Zweden onbekend is.

Een beetje teleurgesteld besloot ik mijn zoektocht vooreerst in de koelkast te steken en bezocht ik Skansen, het openluchtmuseum op het Stockholmse eiland Djürgarden. Groot was mijn verbazing toen ik in een van de oude boerderijen een geweldig lieve Zweedse dame ontmoette, die perfect Nederlands sprak. Dat had ze tijdens de oorlog geleerd toen haar familie Nederlandse en Belgische mensen een veilig onderdak verleende. Ik raakte met haar aan de praat en na een tijdje waagde ik het haar mijn “Min Morfar”-probleem voor te leggen. Voor ik het goed en wel besefte, begon deze dame op een voor mij ongewoon dynamische manier te telefoneren, naar het kultuurhistorisch museum, het folkloristisch museum, naar vrienden die volksmuziek spelen. Na elk telefoontje zag ik haar teleurgestelde gezicht weer verschijnen. Zij bracht me tenslotte toch op de goede weg, toen ze me voorstelde het eens bij het “Svenskt Visarkiv” te proberen. Het wààààààt???? In vrije vertaling het “Zweedse wijsjesarchief”. Dat leek me inderdaad een zeer plausibele oplossing.

Met nieuwe moed daarnaartoe. En dat heeft me geen windeieren gelegd. Een zeer lieve dame deed alle moeite van de wereld om me bij de zoektocht te helpen. In meer dan voortreffelijk Engels legde ze me uit dat de eerste strofe van het liedje “Min Morfar” voor haar onbekend was, maar dat de tweede en de derde in meerdere liedjes over heel Skandinavië terug te vinden zijn. Meestal is de volgorde echter een beetje door elkaar geschud. Ook de melodieën durven nog wel eens verschillen. Maar de tekst zelf schijnt wel de standaard van het Skandinavische volkswijsje uit te maken.

Spijtig genoeg kon er van de eerste strofe helemaal geen herkomst opgespoord worden. Zij is nagenoeg onbekend. De dame van het “Svenskt Visarkiv” is daarom razend enthousiast om verdere informatie in verband met dit liedje op te sporen. Stamt het uit Noord- of uit Zuid-Zweden, hoe is het naar België gekomen, werd het ooit opgenomen door een Skandinavische folkgroep, enz. Dit is dus een duidelijk appèl aan de meisjes van Laïs, die dit lied in Zweden hebben leren kennen, maar ook aan alle Laïs-fans, die op een of andere manier met Zweedse folkmuziek in aanraking komen. Als jullie ook maar over een ietsiepietsie meer aan informatie beschikken, zou het geweldig zijn, die in het Engels over te maken aan het Svenskt Visarkiv, op e-mail adres svenskt.visarkiv@visarkiv.se.

Wanneer jullie hierdoor nieuwsgierig geworden zijn, kunnen jullie op het internet altijd een oogje werpen op de website Http://Home2.swipnet.se/~w-29780/sva/svahome.htm

Tot slot nog dit. Ik heb de Zweden leren kennen als een fantastisch, dynamisch en energiek volkje, dat eens je hun hart ontdooid hebt, altijd voor je klaarstaat. Daarom “Tack Tack” aan alle Zweden (en verzweedste Belgen) die me hebben geholpen en vele groeten aan alle Laïsfans (die ondertussen ook in Zweden minstens verdubbeld zijn!!!)

ANN VANBIERVLIET

‘Min Morfar’ is terug te vinden op ‘Laïs’, de eerste cd van Laïs.
‘Laïs’ verscheen in november 1998 bij Alea (WBM 21005)
Meer details over ‘Laïs’ in de discografie.

Laïs Website, 16 maart 1999

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s