Laïs wint Gouden CJP 1999

Hemelse meisjesstemmen blazen folk nieuw leven in.

Laïs betekent stem, maar verwijst ook naar de Middeleeuwse ‘laïs’, erotische troubadoursliederen. Laïs staat ook voor drie jonge vrouwen uit Kalmthout die met hun schitterende debuut-cd een recordverkoop haalden binnen de Vlaamse folkmuziek. Op een frisse, zinneprikkelende manier geven ze een nieuwe stem aan het genre. Folk is dankzij hen terug van weggeweest. Redenen genoeg om aan deze jonge ‘nimfen’ het Gouden CJP 1999 te schenken, de jaarlijkse CJP-prijs voor jong en beloftevol talent.

Het begon zowat vijf jaar geleden tijdens een folkstage in Gooik. Jorunn (20) en Annelies (20) zongen toen op een ‘vroege morgen’ of ‘late avond’ de overige deelnemers wakker met het liedje ‘Barbagal’, dat achteraf ook op hun cd terechtkwam. Annelies : “De mensen van Kadril zagen ons toen aan het werk en zij hebben ons aangespoord om verder te blijven doen. Toen is Laïs ontstaan”.

Voor Jorunn en Annelies was muziek al van jongsafaan een passie. Jorunns vader is een gereputeerd doedelzakspeler en nam haar vanaf haar negende mee naar de folkstages in Gooik, en Annelies begon al vroeg aan haar studie klassieke zang. Als kind ontmoetten ze elkaar in de muziekschool van Kalmthout. Soetkin, een meisje uit Kieldrecht, vervolledigde het trio, maar werd later opgevolgd door Nathalie (23).
Nathalie : “Eigenlijk ben ik heel toevallig bij Laïs terechtgekomen. Jorunn hoorde me zingen in de auto en vroeg me of ik geïnteresseerd was in een auditie. Ik was op dat moment totaal niet met muziek bezig. Ik had Laïs al wel aan het werk gezien, maar dacht dat ik zelf zoiets nooit zou kunnen. Maar ik heb mijn schroom heel snel overwonnen, want twee weken na de auditie stonden we al samen op het podium”.

Laïs vond de weg naar het succes op het podium van het Dranouter folkfestival, met de muzikanten van Kadril achter zich. Emmylou Harris hoorde hen toen aan het werk, prees hun harmonieuze samenzang en sprak over ‘engelenstemmen’.
Jorunn : “We voelden daar voor het eerst dat het dit was wat we wilden doen. Maar we waren nog erg jong, amper 16. We moesten realistisch blijven en vonden dat we nog niet klaar waren om een cd op te nemen”.
Laïs werd in de juiste vorm gegoten na een uitgebreide toernee langsheen diverse culturele centra. Ze deelden ook het podium met Clannad, Värttinä en Emmylou Harris.

In november ’98 verscheen hun titelloze debuut-cd bij Wild Boar Music. Een deel van de nummers wordt a capella gezongen, een ander deel wordt instrumentaal begeleid door Kadril. Op de cd staan ook drie covers van Cantovivo, Sinéad O’Connor en Jacques Brel.

“We willen in de toekomst ook gaan experimenteren met andere genres. Ik denk dat er met wat wij doen heel wat mogelijkheden zijn.”

Annelies : “De muziek van Jacques Brel hebben we leren kennen tijdens een project waarbij er telkens twee Brel-nummers door andere muzikanten werden vertolkt. Eén van die nummers hebben we behouden en op onze cd gezet. Sinéad O’Connor is een vrouw die we alledrie heel erg appreciëren. Ze heeft een fantastische stem waar ze ongelooflijk veel mee doet. Zelf luisteren we zowat naar alle genres en worden daar ook door beïnvloed. Wat ons vooral interesseert is de manier waarop in al die genres de stem gebruikt wordt”.
Jorunn : “We willen in de toekomst ook gaan experimenteren met andere genres. Ik denk dat er met wat wij doen heel wat mogelijkheden zijn. We zouden bijvoorbeeld voor een tijdje kunnen samenwerken met bepaalde muzikanten uit een heel ander genre dan folk. We denken er bijvoorbeeld aan om te gaan experimenteren met klanken en geluiden uit ambient-techno. Maar voorlopig zijn die plannen nog niet erg concreet”.

Inspiratie halen de meiden van Laïs uit traditionele liedjesboeken zoals het Antwerps Liedboek of het Keukenmeidenboek, die worden opgediept uit oma’s zolder of tweedehandswinkels.
Annelies : “Eigenlijk willen we de oude muziek van vroeger laten voortleven. Er zit enorm veel symboliek in die oude teksten en het is zalig te weten dat lang geleden mensen met diezelfde woorden werkten. Voor ons is vooral de klank belangrijk. Daarom zingen we ook graag in het Fins of het Zweeds. Het maakt echt niet uit of je onze teksten begrijpt, kijk maar naar ‘Barbagal’ : de tekst betekent niets, het is gewoon klankplezier. We hebben ook niet de ambitie om zelf teksten te gaan schrijven; ons gaat het om de melodieën en de arrangementen”.

Van vooroordelen rond folk, zoals de typering geitenwollensokken- of hippiemuziek, liggen de meiden van Laïs niet wakker.
Nathalie : “Die vooroordelen bestaan, maar ik sta altijd versteld van de heterogeniteit van ons publiek. Er zitten ook jongeren bij die zowel van techno als van onze muziek houden”.
Jorunn : “De muziek die wij maken is zeker geen traditionele folk, wij geven folk een nieuw geluid”.

Emmylou Harris had het over engelen, anderen spreken over nimfen. De stemmen van Laïs lijken de luisteraar naar hogere, hemelse sferen te leiden, en ‘vrouwelijk’ en ‘krachtig’ zijn veelgehoorde adjectieven.
Jorunn : “Ik denk dat we sowieso opvallen in het muziekwereldje omdat we drie vrouwen zijn én omdat we zo jong zijn. Muziek is vooral een mannenzaak. Het is dan ook belangrijk om je ‘mannetje’ te kunnen staan, maar dat hebben we ondertussen wel geleerd. Ik denk dat we een zekere kracht uitstralen en die halen we uit onze samenzang. Onze driestemmigheid is precies wat Laïs zo uniek maakt”.

Hoewel Laïs enorm veel van hun tijd vraagt, zijn ze alledrie nog met andere dingen bezig. Nathalie is mama en bijna kleuterleidster, Annelies beëindigt haar tweede jaar klassieke zang aan het conservatorium en Jorunn stopte zopas met haar opleiding jazzconservatorium.
Jorunn : “Mochten we dat kunnen, dan zouden we graag fulltime met Laïs bezig zijn. Maar je moet er ook van kunnen leven. Jammer genoeg heb je in België nog steeds geen statuut als muzikant en word je bijna verplicht om nog andere dingen te gaan doen”.

De toekomst lacht hen in ieder geval tegemoet. Hun debuut-cd verwierf in een recordtempo de status van best verkopende folk-cd ooit in Vlaanderen, de concerten van Laïs worden massaal bezocht, en ook de landsgrenzen werden al meerdere keren overgestoken richting Oostenrijk, Frankrijk, Denemarken en Zuid-Afrika. Ook voor de zomer staan er een aantal optredens in het buitenland op stapel. Aan materiaal voor een volgende cd wordt volop gewerkt.
Jorunn : “Voor onze eerste cd kozen we bewust voor een kleiner label, maar ik denk dat we nu wel klaar zijn voor een major. Voorlopig is er nog weinig echt concreet, maar we weten zeker dat we geen twee jaar zullen wachten om een volgende cd uit te brengen”.

Peter Ploegaerts, Veerle Moens
© CJP-Magazine, juni-juli-augustus 1999

Het Gouden CJP 1999
Op 19 mei werd voor de zesde maal ‘Het Gouden CJP’ uitgereikt. Die prijs wordt jaarlijks door CJP toegekend aan jong, beloftevol talent, jonger dan 26 jaar. De jury besliste na uitgebreid overleg unaniem dat de winnaar van ‘Het Gouden CJP 1999’ Laïs moest worden. Eervolle vermeldingen gingen naar Arid, Das Pop en Ambrozijn. De jury prees Laïs vooral voor hun gedurfde stijl en taal, hun schitterende debuut-cd, de kwaliteit van de liedjes en de professionele aanpak: een ode aan de stem waar amper electronica aan te pas komt.
Proficiat Laïs.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s